کیسه تنان فواید بیولوژیکی و اکولوژیکی برای انسان و در کل طبیعت دارند. آنها برای تولید انواع آکواریوم، ساخت مصالح ساختمانی، تشویق صنعت گردشگری در نزدیکی دریا، و همچنین در ساخت محصولات مختلف زیستپزشکی و سایر کاربردها، برای انسان مهم هستند. در ادامه به بررسی فواید کیسه تنان و نقش آنها در محیط زیست و زندگی انسان میپردازیم.
صنعت آکواریوم به دلیل وجود گونههای مختلف مانند چتر دریایی، مرجانها و غیره رونق زیادی پیدا کرده است. چتر دریایی اغلب در سرتاسر جهان پرورش داده میشود و در آکواریومهای مختلف خانگی کاربرد خود را پیدا میکند. نیش آنها قوی و سمی نیست زیرا آنها پلانکتیوور هستند. یکی دیگر از گونههای بسیار مهم، گونههای مرجانی کلت است که در صخرههای مرجانی هند و اقیانوس آرام بسیار یافت میشود. آنها اسکلت کربنات کلسیم مرجانهای صخرهساز را ندارند. این یک گونه آکواریومی مقاوم است و معمولاً به خوبی کشت میشود.
پولیپ ستاره سبز یکی دیگر از مواردی است که معمولاً در آکواریومها نگهداری میشود. نگهداری این جانوران کمی پرهزینه است. رنگ گونههای آنها، سبز روشن هستند که در نور خورشید میدرخشند. دیگر گونههای مهم آکواریومی از شاخه کیسهتنان عبارتند از: پولیپ درخت نخل، مرجان کلت، شقایق قارچی قرمز، مرجان چرمی، شقایق توتفرنگی و غیره.
یکی از کاربردهای کیسهتنان استفاده از آنها در ساخت انواع آکواریومها است.
کیسهتنان مانند آنهایی که در صخرههای مرجانی هستند اکوسیستمی را در اطراف خود فراهم میکنند که در آن منابع غذایی مختلف میتوانند رشد کنند. بنابراین، صخرههای مرجانی غذای میلیونها انسان را تامین میکنند. مرجانها مانند درختان ساختار و بستری سهبعدی برای نگهداری و تغذیه ماهیها و دیگر حیوانات دریایی که از منابع تغذیهای انسان است را فراهم میکنند. مردمی که در نواحی ساحلی زندگی میکنند به شدت به جانوران دریایی برای رفع نیازهای غذایی خود وابسته هستند.
حیوانات موجود در صخرههای مرجانی منبع مهمی از پروتئین هستند. در آنجا میتوانید هزاران تن ماهی، سختپوستان، نرمتنان و سایر بیمهرگان را به عنوان غذای انسان بیابید. گونههای چتر دریایی مانند برخی از گونههای خوراکی چتر دریایی برای مصرف انسان مناسب هستند و به عنوان یک ماده در غذاهای مختلف استفاده میشوند. این جانوران در مقیاس بزرگ کشت و برداشت میشوند تا به عنوان منبع غذایی برای میلیونها نفر استفاده شوند. شقایقهای دریایی نیز یک خوراکی بسیار معروف هستند. شقایقها مانند چیپس ماهی سرخ شده و همچنین به صورت مکعبی در سوپ خورده میشوند.
توجه به این نکته بسیار مهم است که صخرههای مرجانی برای محافظت از خطوط ساحلی دریا در برابر اثرات مخرب امواج و طوفانهای استوایی مهم هستند و در عین حال زیستگاهها و سرپناهی عالی برای بسیاری از موجودات دریایی فراهم میکنند. صخره مرجانی و اکوسیستم آن در امتداد بیش از ۱۵۰۰۰۰ کیلومتر خط ساحلی در بیش از ۱۰۰ کشور و منطقه قرار دارند. این صخرهها در عمق صدها متر زیر آب و شاید کیلومترها دورتر از سواحل دریا کشیده شدهاند. با توجه به چنین وسعتی، آنها برای جذب عناصری که از اقیانوس میآیند بسیار موثر هستند.
صخرههای مرجانی نقش مهمی در حفظ سواحل داشته و محل زندگی بسیاری از جانداران دریازی است.
آنها با حمایت از طیف گستردهای از جانداران دریایی در کاهش تأثیر طوفانهای موسمی، گردبادها و طوفانهایی که از دریا به ساحل میآیند بسیار مفید هستند. آنها مانند ستونها و دیوارهای بتنی زیر آب هستند که از سواحل دریا و جزایر با اتلاف انرژی امواج ناشی از طوفانها و سونامیها محافظت میکنند و در نتیجه آسیبهای وارده به زمینهای مجاور را کاهش میدهند.
برای درک این موضوع جزایر مرجانی مانند مالدیو، کیریباتی، تووالو و جزایر مارشال را در نظر بگیرید. در این جزایر، شما فقط میتوانید بفهمید که چگونه آنها پس از تشکیل جزیره آتشفشانی به حیات خود ادامه میدهند، همه این موارد به دلیل حفاظت منحصراً به دلیل رشد مرجانها و سایر موجودات مرتبط با صخرهها مانند روزنداران بزرگ است.
این صخرههای مرجانی کانونهای تنوع زیستی دریایی هستند. این صخرهها علارغم اینکه کمتر از یک درصد از کف اقیانوس را اشغال میکنند، اما بیش از ۲۵ درصد از حیات دریایی را در خود جای دادهاند. بسیاری بر این باورند که صخرههای مرجانی شامل بالاترین تنوع زیستی در بین سایر اکوسیستمهای سیاره زمین هستند. بله، این حتی بیشتر از یک جنگل بارانی استوایی مانند آمازون است. تأثیر روی تکامل حیات اقیانوسی و تنوع ژنتیکی را میتوان به دلیل وجود صخرههای مرجانی دانست. صخرههای مرجانی از بیش از ۸۰۰ گونه مرجانی سخت و بیش از ۴۰۰۰ گونه ماهی، ۲۰۰۰ گونه نرمتن و سایر آبزیان پشتیبانی میکنند.
فعالیتهای تفریحی در سواحلی که دارای صخرههای مرجانی هستند امروزه بسیار تقویت شده است. مراکز تفریحی از بسیاری از مناطق صخرههای مرجانی مانند برای اهداف ماهیگیری یا برای غواصی، قایقسواری، و اهداف ماهیگیری صید و رهاسازی استفاده میکنند. چنین فعالیتهای تفریحی هم میتواند عامل فشار بر صخرههای مرجانی و هم منبع درآمد از لحاظ اقتصادی برای ساکنان باشد.
در این تصویر گردشگران در حال غواصی و لذت بردن از زیباییهای کیسهتنان دریازی هستند.
گردشگری یکی از بزرگترین صنایع جهان است و به دلیل وجود زیبایی فوقالعاده صخرههای مرجانی در نزدیکی اقیانوسها و سواحل دریا رشد زیادی داشته است. صخرههای مرجانی را میتوان بهترین گزینه برای گردشگری مبتنی بر طبیعت و دوستدار محیط زیست دانست. کیسه تنانی مانند مرجانها، اکوسیستم صخرهها را بسیار زیبا و موتور قدرتمند گردشگری ساحلی و دریایی میسازند. دادههای گردشگری اقیانوس نشان میدهد که صخرههای مرجانی ارزش اقتصادی بیش از ۳۰ میلیارد دلار در سال را برای جهان نشان میدهند و سالانه بیش از ۶۰ میلیون سفر مسافرتی را پشتیبانی میکنند.
کیسه تنان
کیسهتنان منبع جدید کشف انواع داروها و تحقیقات زیست – پزشکی هستند. با توسعه بیوتکنولوژی و پیشرفت تکنولوژیهای بر پایه علم پژوهشگران دریافتهاند که این جانوران منبع مهمی برای ساخت ترکیبات فعال زیستی هستند. با در نظر گرفتن این موضوع، باید توجه داشته باشیم که در دهههای گذشته، بسیاری از مواد فعال زیستی جالب از کیسهتنان جدا شده و آن مواد دارای اثرات سیتوتوکسیک، همولیتیک، ضد التهاب، ضد تومور، ضد عفونی، ضد انگلی و همچنین سایر خواص جالب برای استفاده پزشکی هستند.
هیدرها و چترهای دریایی در حال حاضر برای ساخت داروهای مختلف مهارکننده سرطان استفاده میشوند. همچنین چندین مطالعه بیوسنتزی نشان میدهد که انواع متابولیتهایی که میتوان از مرجانهای نرم استخراج کرد، پتانسیل زیادی برای توسعه داروها و انواع ضد رسوبات جدید دارند. مرجانهای نرم منابع غنی متابولیتهای ثانویه هستند که نشان دادهاند فعالیتهای مهارکننده HIV، سیتوتوکسیک، ضدالتهابی، ضدسرطانی و ضدمیکروبی و همچنین پاسخهای قلبی و عروقی را نشان میدهند.
نمونه دیگری از یک عامل ضدسرطان درمانی جدید بالقوه، سمبرانولید دی ترپن اسید سنتز شده از «Lobophytum cristagalli» (یک مرجان) است که یک فعالیت مهاری قوی نشان داده است. در دنیای امروزی، انسانها از مواد طبیعی زیستفعال مختلف به عنوان دارو، رنگدانه، بیوسید استفاده میکنند تا بتوانند مولکولهای مختلف بیولوژیکی فعال را از کیسه تنان سنتز کنند.
بسیاری از کیسهتنان برای فعالیتهای کشاورزی ارگانیک مانند پرورش ماهی، نرمتن و غیره استفاده میشوند. با مثالی از صخرههای مرجانی میدانید که این صخرهها همچنین زیستگاه، تخمریزی و محل پرورش را برای گونههای ماهیهای مهم اقتصادی فراهم میکنند. با استفاده از گونههای مختلف گیاهی مانند چتر دریایی و هیدرها، اکنون کنترل علفهای هرز و تولید محصول بالا اصلاً چالشبرانگیز نیست. مزارع ارگانیک آبزی در حال حاضر به شدت از آن بهره میبرند.
یک رویکرد کاملاً جدید استفاده از چتر دریایی به عنوان کود برای کشاورزی ارگانیک است. از این کودهای چتر دریایی در پروژههای آتی احیای جنگلها نیز استفاده میشود. مشاهده میشود که خاشاک چتر دریایی نمکزدایی شده و خشکشده یک کود آلی است که ضمن جلوگیری از رشد علفهای هرز، محتوای مواد مغذی خاک را افزایش میدهد. استفاده امروزی از این گونه گیاهان و محصولات مرده آنها نشان میدهد که استفاده از کودهایی مانند مزارع برنج بارور شده با چتر دریایی به طور مداوم نتایج بهتری نسبت به مزارع غنیشده با سبوس برنج و سایر کودهای آلی به همراه دارد.
بیوفیلتراسیون یک فرآیند علمی است که با استفاده از بیوراکتور حاوی مواد زنده برای جذب و تجزیه بیولوژیکی آلایندهها به منظور کنترل آلودگی انجام میشود. در این مورد، از فیلترهای زیستی میکروپلاستیک و نانوپلاستیک برای محافظت از اکوسیستمهای آبی در برابر تأثیر زبالههای پلاستیکی استفاده میشود. میکروپلاستیکها و نانوپلاستیکها به دلیل اندازه کوچکترشان نمیتوانند توسط بیوفیلترها به دام بیفتند و در نتیجه منجر به افزایش گسترده آلایندههای میکروپلاستیک در آب میشوند.
کیسه تنان
چتر دریایی در حال حاضر برای ساخت فیلترهای زیستی جهت پاکسازی آلودگی میکروپلاستیک و نانوپلاستیک در اقیانوسها، رودخانهها، دریاچهها یا در هر روش تصفیه فاضلاب دیگر استفاده میشود. محققان اخیر نشان دادهاند که فیلترهای زیستی ساخته شده با مخاط چتر دریایی میتواند در تصفیه خانههای فاضلاب برای رفع این مشکل استفاده شود. فیلترهای زیستی چتر دریایی همچنین میتوانند در کارخانهها و کارگاههایی که زبالههای میکروپلاستیک تولید میکنند، قبل از رها کردن آب در رودخانهها، اقیانوسها یا دریاچهها نیز استفاده شوند. این بخشی از پروژه GoJelly است. هدف GoJelly ایجاد یک فیلتر زیستی از مخاط تولید شده توسط چتر دریایی است.
کیسه تنان
بیولومینسانس تولید و انتشار نور توسط یک موجود زنده است. این نوعی نورتابی شیمیایی است. بیولومینسانس به طور گسترده توسط کیسهتنانی مانند عروس دریایی و مرجانها انجام میشود. چتر دریایی بیشتر در استخراج پروتئینهای عامل بیولومینسانس استفاده میشود. نکته بسیار مهمی که باید به آن توجه داشت این است که بیولومینسانس نوعی «نور سرد» است و واکنشهایی که این نور را ایجاد میکند انرژی بسیار کمی را به عنوان گرما هدر میدهد. همه اینها به لطف پروتئینهایی است که منجر به بیولومینسانس میشوند.
از بیولومینسانس کیسهتنانی مانند عروس دریایی در تولید محصولات نورانی استفاده میشود.
در سالهای اخیر مواد بیولومنسانس به آب نبات چوبی، آدامس، رویههای خامه کیک و موارد دیگر اضافه شده است تا مدلهایی از اثر رعد و برق شیمیایی را به خوراکیها بیاورند. یک شرکت بستنیسازی، بستنیهایی تولید میکند که وقتی فرد با زبان خود آن را میلیسد، سطح زبان میدرخشد که این میتواند برای کودکان هیجانانگیز بوده و تقاضا را برای تولید مواد مشابه آن بیشتر کند. محصولات دیگری مانند چراغهای خیابانی بیولومینسانس، رشتههای درخشان، تست تورنسل برای سموم، چراغهای نظامی و غیره با استفاده از خاصیت بیولومینسانس کیسهتنان آزمایش و تولید میشوند.
در چتر دریایی کشف شد که آنها پروتئینی به نام «موسین» (Mucins) دارند. موسین مانند یک زنجیره پروتئینی طولانی است که حاوی کربوهیدراتهایی است که رطوبت را حفظ میکند. چتر دریایی از موسین برای تمیز کردن خود و دفاع در برابر شکارچیان استفاده میکند. همچنین توجه داشته باشید که ما انسانها نیز به دلایل مشابهی برای محافظت و دفاع در برابر میکروارگانیسمهای مضر موسین تولید میکنیم. با توجه به زیستشناسی سلولی، موسینهای ترشحشده نوعی پروتئین بسیار گلیکوزیله هستند که یک سد فیزیکی را تشکیل میدهند تا سلولهای اپیتلیال لایه بیرونی را از آسیبهای ناشی از استرس محافظت کنند.
همچنین این موسینهای غشایی مختلف به سد فیزیکی کمک کرده و سیگنالهای رشد و بقا را به داخل سلول منتقل میکنند. موسینها کره چشم انسان را مرطوب نگه میدارند و اساس مخاط در بینی محافظت در برابر باکتریهای مهاجم است. در چند دهه گذشته از موسینها در صنعت بهداشت و زیبایی استفاده میشود. این مواد از معده خوک و بزاق گاو برای تولید محصولات مختلف همانطور که ذکر شد استخراج میشوند که اغلب گرانقیمت هستند اما برداشت موسین چتر دریایی یک جایگزین کمهزینه است. بنابراین، موسین چتر دریایی را میتوان در تولید طیف وسیعی از افزودنیهای غذایی، اشک مصنوعی و محصولات آرایشی استفاده کرد.
از مواد به دست آمده در کیسهتنانی مانند عروس دریایی در تولید محصولات جوانساز پوست استفاده میشود.
کیسه تنان
کیسهتنان حیوانات دریایی سمی هستند. این موجودات سمی ابتدایی از نماتوسیستهای تخصصی خود برای تزریق و نفوذ سم سمی خود استفاده میکنند. سم آنها باعث ایجاد واکنشهای ایمونولوژیک مختلف در ارگانیسم مسموم شده میشود. این سمها حاوی آنزیمها، سموم منافذ تشکیلدهنده قوی و نوروتوکسینها هستند. علم و رویکردهای علمی امروزی راهی برای استخراج آن زهر و استفاده از آن در زمینه پزشکی پیدا کرده است. در دهه اول قرن بیست و یکم، بیش از ۲۰۰۰ مولکول از کیسه تنان توسط دانشمندان مورد تحقیق و بررسی قرار گرفت.
در حال حاضر علم پزشکی و صنایع داروسازی امروزی تمام تلاش خود را میکنند تا راههای جدیدی را برای تزریق داروها به بدن انسان با استفاده از همان تکنیکها و فرآیندهای شیمیایی که کیسهتنان برای تزریق سم به طعمه خود استفاده میکنند، بیابند. این تکنیکها تنها با تحقیقات گسترده و سنتز پروتئینهایی که منجر به تشکیل چنین سمهایی میشوند و استفاده از آنها برای رفاه علم زیستپزشکی امکانپذیر است.
کیسه تنان
فواید کیسه تنان چیست؟
منبع :
کیسه تنان