اینکه به فرزندان خود مهارتهایی آموزش دهیم تا انسانهایی مسئولیتپذیر بار بیایند، چیزی نیست که طی یک روز یا یک هفته اتفاق بیفتد. این کار به زمان، تلاش، تداوم و پایداری در آموزش آنها طی دوران کودکی نیاز دارد. بهتر است آموزش مسئولیت پذیری به کودکان را از سنین پایین در کودک آغاز کنید. هرچه مهارتهای بیشتری ایجاد شود، بزرگسالِ مسئولیتپذیرتری تحویل جامعه خواهید داد.
درهرحال بچهها بزرگ میشوند. پس بهعنوان والدین وظیفه دارید مهارتهایی به آنها بیاموزید تا در بزرگسالی افرادی مسئول باشند. طی این فرایند، در طول سالهای رشد کودک میتوانید به فرزندتان کمک کنید تا مهارتهای خود را پرورش دهد. با ادامهٔ مطلب همراه شوید تا با تعدادی از مهارت های زندگی برای آموزش مسئولیت پذیری به کودکان آشنا شوید.
۱. آشپزی؛ از مهمترین مهارتها برای آموزش مسئولیت پذیری به کودکان
هر بچهای باید قبل از ورود به بزرگسالی یاد بگیرد چطور آشپزی کند. اگر نتواند آشپزی کند، مجبور است پول زیادی را در راه خرید غذا از بیرون هدر بدهد. همچنین درگیر رژیم غذایی ناسالم خواهد شد چون غذاهای فرآوریشده نیاز به توانایی آشپزی کمتری دارند و اغلب با یک دستگاه مایکروفر هم آماده میشوند.
آموزش آشپزی مستلزم این است که کار با اجاق گاز را در ابتدا به کودکتان یاد دهید. برای این منظور، فرزندتان باید به سنی رسیده باشد که بتوانید کار با اجاق گاز را به او آموزش بدهید. فراموش نکنید ایمنی بر هر چیزی مقدم است.
بچهها از سنین پایین میتوانند مواد اولیه را مخلوط کنند یا در اندازهگیری آنها به شما کمک کنند. آموزش آشپزی و خصوصا آشپزی سالم در سنین رشد، که مهارتهای فردی کودکتان در حال پرورش است، بسیار مفید است و به او کمک میکند در آینده رژیم غذایی مناسبی داشته باشد. با بزرگترشدن کودکتان، میتوانید تکنیکهای پیچیدهتر آشپزی را به او آموزش دهید. زمانیکه فرزندتان شما و خانه را برای مستقل شدن ترک میکند، باید بداند چطور از اجاق گاز و فر استفاده کند. باید بلد باشد چطور دستور آشپزی را بخواند و به آن عمل کند.
زمانیکه در خانه از دستور غذایی استفاده میکنید، فرزندتان را مرحلهبهمرحله در انجام آن پیش ببرید و به این ترتیب به او کمک کنید تا مهارت آشپزی را یاد بگیرد. زمانیکه با فرزندتان آشپزی میکنید، کمکم به او اصطلاحات مربوط به آشپزی مانند مزهدار کردن، الک کردن و نحوهٔ استفاده از ابزار اندازهگیری را بیاموزید.
آموزش آشپزی به کودکتان با یک بار تجربه کردن اتفاق نمیافتد؛ باید در طول مسیر رشد همراه او باشید. مشارکت دادن فرزندتان در آشپزی هفتگی بهترین راه برای یاد دادن آشپزی به او خواهد بود. هر بار فرزندتان در آشپزی همراه شماست، برای او توضیح دهید چه کاری انجام میدهید و دلیل آن چیست. به این ترتیب، او هر بار در آشپزخانه چیز جدیدی یاد میگیرد. درنتیجه، توانایی آشپزی فرزندتان در بزرگسالی بهتر خواهد شد. چه هدیهٔ ارزشمندی است که به دختر یا پسر خود عشق آشپزی و درست انجام دادن آن را یاد دهید!
۲. شستن لباسها
تصور کنید فرزند شما بزرگ می شود و برای ادامه تحصیل یا کار مجبور به زندگی مستقل میشود. وقتی نداند که چطور از ماشین لباسشویی استفاده کند، احتمالا اغلب در گوشهای از خانه کوهی از لباس های نشسته درست میکند و منتظر میماند که کسی آنها را برایش بشوید. دلیلش هم این خواهد بود که در خانهٔ شما فقط پدر و مادر (خودتان) حق استفاده از ماشین لباسشویی و خشککن را داشتهاند.
پس قبل از اینکه فرزندانتان خانه را ترک کنند، به آنها یاد دهید چطور از ماشین لباسشویی و خشککن استفاده کنند. آنها باید بلد هم باشند که چطور لباسهای شستهشده را تا کنند و کنار بگذارند. بهترین روش برای آموزش آنها این است که با نظارت شما و راهنماییهای مفیدتان کار شستوشوی لباسهایشان را خودشان انجام دهند.
بگذارید فرزندتان در تا کردن لباسهای شستهشده کمکتان کنند. کار با ماشین لباسشوییِ خانه را به آنها یاد دهید. بگذارید کارِ شستن لباس بخشی از وظایف روزمرهٔ آنها باشد. این کار نه تنها در آموزش مسئولیت پذیری به کودکان مؤثر است، بلکه باعث میشود کار خانه برای شما سبکتر شود.
۳. مسئولیت مالی
بچهها باید بدانند چطور مسائل مالی خود را مدیریت کنند تا در بزرگسالی پولهای خود را عاقلانه خرج کنند. حتما دیدهاید بعضی از بچهها اهل پس انداز کردناند و برخی دیگر هم ولخرج هستند. میتوان بین این دو حالت تعادل ایجاد کرد. بچههایی که مسئولیتپذیری و مدیریت مالی را آموزش میبینند، در بزرگسالی در مسائل مالی خود انسانهای مسئولتری هستند.
۴. هنر مکالمههای کوتاه
مکالمههای کوتاه برای داشتن مسئولیتپذیری در زندگی ضروری هستند. اگر فرزندتان نتواند یک مکالمۀ کوتاه انحام بدهد، چطور میتواند در مصاحبه شغلی موفق باشد؟
این مهارتْ پایه و اساس مهارت های اجتماعی است. بچهها باید باز کردن سر صحبت را یاد بگیرند. با این مهارت است که دوست یابی و ارتباط با دیگران اتفاق میافتد. توانایی شروع مکالمه با یک بحث کوتاه، باارزشترین مهارتی است که فرزند شما قبل از ترک خانه بهدست میآورد.
اگر بچهها یاد بگیرند چطور مکالمهٔ دوستانهای را شروع کنند، در هر بار استفاده از این مهارت اعتماد به نفس بیشتری پیدا خواهند کرد. این کار به اعتمادبهنفس اجتماعی در تمام چیزهایی میانجامد که در زندگی با آن مواجه میشوند.
فرزندتان روزی ممکن است با رئیسجمهور کشور ملاقات کند. اگر او این کار را با اعتمادبهنفس انجام دهد، احتمالا میتواند در مهمترین ملاقات زندگیاش موفق بشود، زیرا بارها در این موقعیت قرار گرفته و مهارت ایجاد ارتباط کلامی از طریق مکالمههای کوتاه را آزمایش کرده است.
۵. مهارت تایپ کردن
بچههای من همیشه از توانایی تایپ کردن سریع من با لپتاپ شگفتزده میشوند. من همیشه به آنها میگویم که شما نیز میتوانید این توانایی را یاد بگیرید و روزی شما هم میتوانید بهسرعت تایپ کنید.
فرزندانتان چه وارد بازار کار شوند و چه به دانشگاه بروند، باید بتوانند تایپ کنند. جهان به سمت دیجیتالی شدن پیش میرود. تایپ کردن و کار با صفحهکلید درست بهاندازۀ یادگیری زبان جایی که در آن زندگی میکنید، ضروری است.
آیا فرزندتان در بزرگسالی میتواند بدون دانستن مهارت تایپ موفق شود؟ مطمئنا غیرممکن است. اگر میخواهید فرزندتان موفق و مسئولیتپذیر باشد، باید به او یاد دهید چطور تایپ کند. تقریبا در همهٔ مشاغل یک بخش دیجیتال وجود دارد. بنابراین دانستن نحوهٔ استفاده از ابزار دیجیتال و تایپ کردن ضروری است. هرچه فرزندانتان بیشتر در این توانایی مهارت کسب کنند، بهتر خواهد بود.
قابلیت استفاده از لپتاپ و گوشیهای هوشمند بسیار مهم و برای بچهها آسانتر از بزرگسالان است. بچهها بدون هیچ راهنمایی میتوانند از پیشدبستانی کار با تبلت را یاد بگیرند. این یادگیری برای بچهها بیشتر غریزی بهنظر میرسد.
بگذارید در کودکی این مهارتها را یاد بگیرند چون در بزرگسالی برای کار در شرکت، تنظیم اینترنتی قرارهای ملاقات یا وبلاگ نویسی شخصی به آن نیاز پیدا خواهند کرد. مهارت نوشتن برای موفقیت و مسئولیتپذیری در بزرگسالی ضروری است.
۶. برنامهریزی برای رسیدن به اهداف
اگر میخواهیم فرزندانی مسئول داشته باشیم، باید تعیین هدف را به آنها یاد دهیم و کمکشان کنیم برای رسیدن به اهداف خود برنامه ریزی کنند. نیازی نیست که بچهها کل اهداف زندگیشان را در ۱۲ سالگی بدانند، اما اینکه اهدافی مناسب سنشان داشته باشند، میتواند مفید باشد.
یاد دادن این مهارت به فرزندتان، او را در بزرگسالی موفق و مسئول خواهد ساخت. شاید لازم باشد چند بار اول به او در تنظیم اهدافش کمک کنید.
۷. سالم ماندن با ورزش و عادات مفید غذایی
مسئولیتپذیر بودن دربرابر بدنمان برای زنده ماندن امری اساسی است. اگر نتوانیم از بدنمان مراقبت کنیم، زندگی ناسالمْ طول عمر ما را کم میکند. بهعنوان والدین وظیفهٔ ماست که اهمیت ورزش و رژیم غذایی سالم را بیاموزیم. کودکان با دیدن سبک زندگی ما بهعنوان الگو میتوانند روش سالم زندگی کردن را یاد بگیرند.
راههای دیگری که بهوسیلهٔ آن میتوانیم به فرزندانمان یاد دهیم چگونه دربرابر بدن خود مسئولیتپذیر و مراقب باشند، عبارتاند از:
- حداقل یک وعدهٔ غذایی در روز را خانوادگی صرف کنید؛
- فرزندتان را بیرون از خانه ببرید و او را درگیر کارها کنید؛
- ابزار و وسایل مربوط به فنّاوریهای جدید را خاموش نمایید؛
- روی فعالیتهای فوقبرنامه تمرکز کنید؛
- هیچوقت غذا را جایزه قرار ندهید؛
- مطمئن شوید که مدرسهٔ فرزندتان روزانه برنامهٔ کافی ورزشی دارد.
هشدار! این مطلب صرفا جنبه آموزشی دارد و برای استفاده از آن لازم است با پزشک یا متخصص مربوطه مشورت کنید.
منبع:
کلمات کلیدی : مهرت برای آموزش مسئولیت پذیری – فرزند سالم و شاد-مسئولیت پذیری کودکان